اسکن گیرنده سوماتوستاتین

۱۳۹۶-۰۶-۱۷

اطلاعات زمینه ای

Pentetreotide که به گیرنده سوماتوستاتین متصل می شود (عمدتا گیرنده سوماتوستاتین sst2 و sst5)، که در تومورهای نورواندوکرین و بعضی تومورهای غیرنورواندوکرین که دارای گیرنده سوماتوستاتین هستند، تجمع می یابد. گیرنده های سوماتواستاتین در برخی از تومورهای نسج نرم مانند تومورهای هیپوفیز، پانکراس، کارسینوئید، کارسینوم مدولاری تیروئید و نوروبلاستوما حضور دارند. بنابراین با تزریق داروی اوکتروتاید که جذب گیرنده های مذکور می شود، می توان به وجود و محل برخی از تومورها در داخل بدن و نیز میزان گسترش یا متاستاز آن ها پی برد. تصویربرداری از تمام بدن، ۴-۲۴ ساعت پس از تزریق داخل وریدی انجام می شود و از نواحی مشکوک باید به روش SPECT اسکن انجام شود. بیماران باید به اندازه کافی مایعات بنوشند و روز قبل، از ترکیبات ملین استفاده نمایند تا اکتیویته درون روده ها موجب اشتباه در تشخیص نشود. قابل ذکر است که این تومورها را می توان با دوز بالای اوکتروتاید درمان نمود.

کاربردهای شایع

الف) تشخیص و تعیین محل تومورهای مشکوک مختلف نورواندوکرین و برخی تومورهای غیراندوکرین و متاستاز آنها (مانند فئوکروموسیتوما، نوروبلاستوما و پاراگانگلیوما، کارسینوم مدولری تیروئید، کارسینوئید، تومورهای داخل جمجمه، کارسینوم ریه و …).

ب) طبقه بندی بیماران با تومورهای نورواندوکرین

پ) تعیین وضعیت گیرنده سوماتوستاتین (بیمارانی که تومورهایی با گیرنده مثبت سوماتوستاتین دارند، با احتمال بیشتری به درمان octerotide پاسخ می دهند).

ت) پی گیری بیماران با بیماری شناخته شده برای ارزیابی از نظر احتمال عود.

ث) انتخاب بیماران با تومورهای متاستاتیک از نظر درمان رادیونوکلئیدی گیرنده های پپتیدی(PRRT= peptide receptor radionoclide therapy)  و پیش بینی اثر PRRT، در صورت دسترسی.

نحوه اجرا:

 

الف) آمادگی بیمار

  • باید توجه کرد که درمان با octerotide را برای ۲۴ ساعت قبل از تجویز Pentetreotide قطع نموده و بیماران را از نظر علائم قطع دارو کنترل نمود.

۲- برای کاهش دوز پرتوگیری، بیماران باید قبل و حداقل یک روز بعد از تزریق  به خوبی هیدراته شوند.

۳- استفاده از مسهل را به خصوص زمانی که شکم، ناحیه مورد نظر است، باید در نظر گرفت. یک مسهل خوراکی ملایم (مانند بیزاکودیل یا لاکتولوز) را می توان شب قبل و شب بعد از تزریق، تجویز کرد. لزوم آمادگی روده را باید برحسب مورد، ارزیابی نموده و در بیماران با اسهال فعال نباید از مسهل استفاده کرد.

 

ب) اطلاعات قبل از انجام آزمون

سابقه مشخص از نوع تومور اولیه مشکوک یا شناخته شده، فعالیت هورمونی آن، نتایج سایر مطالعات تصویربرداری (CT ، MRI)، نتایج آزمایشگاهی (نشانگرهای تومور)، تاریخچه اخیر جراحی، شیمی درمانی، رادیوتراپی، و درمان با octerotide را باید در نظر گرفت.

 

مطلب مرتبط به درمان: درمان تومورهای اعصاب و غدد